دانشگاه اصفهان پژوهش های چینه نگاری و رسوب شناسی 2008-7888 27 2 2011 08 23 Introducing of Metopaster parkinsoni Forbes, 1848, Goniasteridae Family (Sea stars) of Cretaceous successions of northeast of Iran and study on the first evidences of its biostratinomic processes معرفی گونه Metopaster parkinsoni Forbes, 1848 ، از خانواده گنیاستریده (ستاره­های دریایی) در توالیهای کرتاسه شمال خاور ایران و بررسی اولین فرآیندهای بیواستراتینومیکی بر روی آن 87 104 16744 FA عباس قادری دانشجوی دکتری، دانشگاه فردوسی مشهد علیرضا عاشوری استاد، گروه زمین شناسی دانشگاه فردوسی مشهد لوئیس ویلیر استاد، دانشگاه پروونس، مارسی فرانسه Journal Article 2016 06 14   Asteroids (a group of sea stars) were important members of the marine benthos from the Early Ordovician to Recent as is demonstrated by the occurrence of isolated ossicles in many marine types of sediment. Nonetheless, there is no report of these fossils from Late Cretaceous successions of Iran. Identified specimen in this research belongs to Metopaster parkinsoni, Family Goniasteridae and Order Valvatida that is reporting for the first time from Iran and Asia and the reason of its importance is that this specimen is the most eastern Metopaster fossil in Tethys Realm that is figured out until now. This species is obtained from second chalky limestone unit of Abderaz Formation in Padeha section, east of Kopet-Dagh Basin, northeast of Iran. Its well preservation permits to see all of necessary parameters for identification of shape, amount, size, elongation, ornamentation on marginal ossicles and the ossicular angel. Moreover, there are some bite marks of Late Cretaceous predators or scavengers on the surface of marginal ossicles that show the first evidences of biostratinomic process next to and after the death, before final burial. Before this, M. parkinsoni is identified in most of Late Cretaceous chalky limestone throughout the world, especially Paris Basin and England (Seaford Formation) and its uttermost abundance is in Micraster coranguinum Biozone, comprise Coniacian – Santonian boundary. Second chalky limestone unit of Abderaz Formation in Padeha section had mentioned species is equal to Seaford Formation of England and encompass the Coniacian – Santonian boundary.      آستروئیدها (گروهی از ستاره­های دریایی) بخش مهمی از فونای بنتیک دریایی را از زمان اردویسین تا عهد حاضر به خود اختصاص داده و اوسیکلهای منفرد آنها در بسیاری از نهشته­های دریایی به ویژه در زمان کرتاسه پسین مشاهده شده­اند. با این حال تاکنون گزارش منتشر شده­ای از این فسیلها در توالیهای کرتاسه پسین ایران ارائه نشده است. نمونه شناسایی شده در این پژوهش متعلق به گونه Metopaster parkinsoni از خانواده گنیاستریده و راسته والواتیدا است که برای اولین بار از ایران و آسیا معرفی می­شود و اهمیت آن از این جهت است که گونه حاضر، خاوری ترین نمونه گزارش شده در حوضه تتیس است. این نمونه از دومین واحد سنگ آهک گل سفیدی سازند آب­دراز در برش پادها، خاور حوضه رسوبی کپه­داغ در شمال خاوری ایران به دست آمده است. حفظ شدگی خوب آن باعث شده تا تمامی پارامترهای مؤثر در تعیین گونه­ نظیر شکل، اندازه، تعداد، میزان کشیدگی و تزئینات اوسیکلهای مارژینال و نیز میزان زاویه اوسیکولار آن قابل مشاهده، بررسی و اندازه­گیری باشد. علاوه بر این، خراشهایی متعلق به اثر گاز گرفته شدن بدن این آستروئید توسط جانوران شکارگر یا لاشه­خوار دریایی کرتاسه پسین نیز بر روی سطح اوسیکلهای مارژینال مشهود است که نشان دهنده اولین آثار فرآیندهای بیواستراتینومیکی به هنگام مرگ و اندکی پس از مرگ جانور پیش از تدفین نهایی است. گونه M. parkinsoni پیش‌تر در بسیاری از نقاط دنیا به ویژه سنگ آهکهای گل سفیدی حوضه پاریس و انگلستان (سازند سیفورد) شناسایی و بیشترین فراوانی آن از بیوزون ماکروفسیلی Micraster coranguinum که دربردارنده مرز اشکوبهای کنیاسین ـ سانتونین می­باشد معرفی شده است. دومین واحد سنگ آهک گل سفیدی سازند آب­دراز در برش پادها نیز که نمونه مذکور از آن شناسایی شده است، همانند سازند سیفورد انگلستان مرز اشکوبهای کنیاسین ـ سانتونین را در خود جای داده است. https://jssr.ui.ac.ir/article_16744_02bc0ddfbb3a79b11cb1dd5b1573f514.pdf